سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
11
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)
را به قصد دردناك شدن زيد به بدن وى مىزند بدون اينكه اراده كشتن او را داشته باشد و فعل نيز باعث قتل نيست ولى بحسب اتّفاق منجر به از پاى درآمدن زيد شد . متن : فالطبيب يضمن في ماله ما يتلف بعلاجه نفسا و طرفا ، لحصول التلف المستند إلى فعله ، و لا يطل دم امرء مسلم ، و لأنه قاصد إلى الفعل مخطئ في القصد فكان فعله شبيه عمد و إن احتاط و اجتهد و أذن المريض ، لأن ذلك لا دخل له في عدم الضمان هنا ، لتحقق الضمان مع الخطأ المحض فهنا أولى و إن اختلف الضامن . شرح فارسى : مرحوم مصنف مىفرماين : بنابراين طبيب آنچه را كه به واسطه معالجهاش تلف نمايد ضامن بوده كه از مال خودش بايد پرداخت شود اگرچه احتياط نموده و اجتهاد بخرج داد و از مريض نيز اذن گرفته باشد . شارح ( ره ) مىفرماين : ضامن بودن طبيب تعميم داشته شامل نفس و طرف هردو مىشود يعنى چه بواسطه معالجهاش نفسى تلف شده و چه عضوى از اعضاء تباه و فاسد گرديده باشد طبيب هردو را ضامن است زيرا تلف مستند به فعل او بوده و به مقتضاى [ لا يطل دم امرء مسلم ] نبايد خون اشخاص هدر رود و هدر نرفتن آنها به اينست كه در قبال تلفى كه بر آنها عارض گرديده ضامنى معيّن باشد . مضافا به اينكه طبيب نسبت به اصل فعل قاصد بوده منتهى در قصد بخطاء و اشتباه رفته يعنى قصدش نبوده ولى به آن منجر گرديده از اينرو فعلش از مصاديق شبيه بعمد بوده كه حكم آن اينست كه ضامن بوده و